{"id":23942,"date":"2016-12-07T22:40:49","date_gmt":"2016-12-07T18:40:49","guid":{"rendered":"http:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942"},"modified":"2016-12-07T22:40:49","modified_gmt":"2016-12-07T18:40:49","slug":"z%c9%99rdabin-tarixi-il%c9%99-bagli-yeni-faktlar-uz%c9%99-cixdi-ikinci-yazi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942","title":{"rendered":"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 &#8211; \u0130kinci yaz\u0131"},"content":{"rendered":"<p><strong>Orta \u0259sr B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259ri haqq\u0131nda<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259dis alimi \u018fbub\u0259kr \u018fhm\u0259d ibn Harun ibn Ruh \u0259l-B\u0259rdici karvan yolu \u00fcst\u00fcnd\u0259 m\u00fch\u00fcm ticar\u0259t m\u0259nt\u0259q\u0259si olmu\u015f v\u0259 haqq\u0131nda I\u03a7-\u03a7 \u0259sr \u0259r\u0259b s\u0259yyahlar\u0131ndan \u0130bn Xordadbeh, \u0259l-\u0130st\u0259xri, \u0130bn Havq\u0259l, \u0259l-M\u00fcq\u0259dd\u0259si v\u0259 b. m\u00fc\u0259llifl\u0259rin m\u0259lumat verdiyi, q\u0259dim B\u0259rd\u0259nin 14 f\u0259rs\u0259xliyind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n\u00a0 orta \u0259sr\u00a0Az\u0259rbaycan \u015f\u0259h\u0259rind\u0259, B\u0259rdicd\u0259 d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015fdir. Haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131lan az\u0259rbaycanl\u0131 alimin B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 m\u0259nsub oldu\u011funu onun ad\u0131n\u0131n sonundak\u0131 \u0259l-B\u0259rdici (B\u0259rdicli v\u0259ya B\u0259rdic\u0259 m\u0259nsub) ifad\u0259sind\u0259n d\u0259 anlamaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u018fhm\u0259d ibn Harun \u0259l-B\u0259rdicinin do\u011fuldu\u011fu tarix d\u0259qiq bilinmir. M\u00fch\u0259ddisin hicri 230 (miladi 845)-cu ild\u0259 v\u0259 ya bundan \u0259vv\u0259l do\u011fuldu\u011fu ehtimal olunur. Az\u0259rbaycanl\u0131 m\u00fch\u0259ddis Yax\u0131n \u015e\u0259rq \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 elmi ara\u015fd\u0131rmalar aparm\u0131\u015f, Ni\u015fapur, \u0130sfahan, Ba\u011fdad v\u0259 M\u0259kk\u0259d\u0259 ya\u015fam\u0131\u015fd\u0131r. \u018fhm\u0259d ibn Harun ibn Ruh \u0259l-B\u0259rdici hicr\u0259tin 301 (m. 914)-ci ilinin Ramazan ay\u0131nda Ba\u011fdad \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 v\u0259fat etmi\u015fdir [9, 209-212; 10, 101-102].<\/p>\n<p>B\u0259rdicli alimin h\u0259dis elmin\u0259 aid 6 kitab\u0131 m\u0259lumdur: 1) \u018fl-K\u0259bair; 2) Tabaqat \u0259l-\u018fsma \u0259l-mufr\u0259d\u0259 min \u0259s-s\u0259hab\u0259 v\u0259 \u0259t-tabiin v\u0259 \u0259shab \u0259l-h\u0259dis; 3) M\u0259rif\u0259t \u0259l-mutt\u0259sil min \u0259l-h\u0259dis v\u0259l-murs\u0259l v\u0259l-m\u0259qtu v\u0259 b\u0259yan \u0259t-turuq \u0259s-s\u0259hih\u0259; 4) \u018fl-M\u0259rasil; 5) \u018fl-F\u0259vaid; 6) \u018fl-C\u0259rh v\u0259t-T\u0259dil [9, 213; 10, 101-102].<\/p>\n<p>\u201cTarixi-Ni\u015fapur\u201d adl\u0131 \u0259s\u0259rind\u0259 \u0259s-S\u0259mani Ni\u015fapura g\u0259lmi\u015f \u00fc\u00e7 az\u0259rbaycanl\u0131 alimin i\u00e7\u0259risind\u0259 ikinci \u018fbu B\u0259kr \u018fhm\u0259d ibn Harun \u0259l-B\u0259rdicinin ad\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kir [11, 268]. \u018fs-S\u0259maninin verdiyi m\u0259lumatdan ayd\u0131n olur ki, Yaqut \u0259l-H\u0259m\u0259vi B\u0259rdici K\u00fcr sahilind\u0259 t\u0259svir ed\u0259r\u0259k Ba\u011fdad\u0131n D\u0259cl\u0259 sahilind\u0259 yerl\u0259\u015fdiyin\u0259 ox\u015fatmas\u0131n\u0131 m\u0259hz h\u0259min m\u00fc\u0259llif\u0259 istinad\u0259n yazm\u0131\u015fd\u0131r [11, 271]. Alimin h\u0259yat\u0131na baxd\u0131qda onun anadan oldu\u011fu yerin lokaliz\u0259si m\u0259s\u0259l\u0259sind\u0259 d\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259qiql\u0259\u015fdirm\u0259l\u0259r aparmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259rind\u0259n olan dig\u0259r bir h\u0259dis alimi, h\u0259m\u00e7inin, \u0259r\u0259b filologiyas\u0131 sah\u0259sind\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssis \u018fbu B\u0259kr Firuz B\u0259rdici olmu\u015fdur. \u0130bn\u00fc\u2019s-S\u0259lah (\u00f6l. 1245) \u201c\u00dclumu\u2019l-H\u0259dis\u201dadl\u0131 \u0259s\u0259rini q\u0259l\u0259m\u0259 alark\u0259n onun risal\u0259l\u0259rind\u0259n faydalanm\u0131\u015fd\u0131. \u00d6l\u00fcm tarixi m\u0259lum deyil. T\u0259qrib\u0259n IX-X \u0259srl\u0259rd\u0259 ya\u015fam\u0131\u015fd\u0131r [10, 103].<\/p>\n<p>B\u0259zi t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar \u015f\u0259h\u0259rin K\u00fcr\u00fcn sa\u011f sahilind\u0259 yerl\u0259\u015fdiyini d\u0259 yaz\u0131r. Ticar\u0259t yollar\u0131n\u0131n ard\u0131c\u0131ll\u0131\u011f\u0131 bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli yer tutur. Lakin bu zaman onlar B\u0259rdici B\u0259rz\u0259ncl\u0259 qar\u0131\u015fd\u0131rm\u0131\u015flar. B\u0259rdic m\u0259hz indiki Yuxar\u0131 Seyyidl\u0259r k\u0259ndinin yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda K\u00fcr\u00fcn \u00fcst\u00fcnd\u0259 yerl\u0259\u015fmi\u015fdir. Sad\u0259c\u0259 olaraq K\u00fcr \u00e7ay\u0131 \u0259srl\u0259r boyu \u00f6z yata\u011f\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015f\u0259r\u0259k c\u0259nuba do\u011fru \u00e7\u0259kilmi\u015f, n\u0259tic\u0259d\u0259 k\u00f6hn\u0259 yata\u011f\u0131n yerind\u0259 axmazlar qalm\u0131\u015f v\u0259 B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259rinin xarabal\u0131qlar\u0131 olan Yera\u011fz\u0131 ya\u015fay\u0131\u015f yeri K\u00fcr \u00e7ay\u0131ndan qism\u0259n \u015fimalda qalm\u0131\u015fd\u0131r. \u018fl-\u0130st\u0259xri K\u00fcr \u00e7ay\u0131n\u0131n B\u0259rd\u0259nin 1\/3 f\u0259rs\u0259xliyind\u0259n ke\u00e7diyini yaz\u0131r [12, 47]. Yaqut \u0259l-H\u0259m\u0259vinin v\u0259\u0259l-\u0130st\u0259xrinin qeydl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 yuxar\u0131da s\u00f6yl\u0259diyim m\u0259lumata \u0259sas\u0259n, B\u0259rz\u0259nc K\u00fcr \u00e7ay\u0131n\u0131n sa\u011f sahilind\u0259 g\u00f6st\u0259rilirs\u0259 d\u0259, H\u00fcdud \u0259l-al\u0259m\u0259 g\u00f6r\u0259 sol sahilind\u0259dir [8]. \u00c7\u00fcnki m\u0259nb\u0259d\u0259 B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259rinin ad\u0131 Q\u0259b\u0259l\u0259d\u0259n sonra ki\u00e7ik \u015f\u0259h\u0259r kimi Arran \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri s\u0131ras\u0131nda verilir [8, 145]. H\u00fcdud \u0259l-al\u0259m\u0259 g\u00f6r\u0259, B\u0259rz\u0259nd [8, 143] v\u0259 B\u0259rdic [8, 145] ayr\u0131-ayr\u0131 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rdir. M\u0259nb\u0259d\u0259 B\u0259rdic ad\u0131 Q\u0259b\u0259l\u0259d\u0259n sonra Arran \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri s\u0131ras\u0131nda \u00e7\u0259kilir v\u0259 ki\u00e7ik \u015f\u0259h\u0259r oldu\u011fu qeyd edilir [8, 145]. B\u0259lazuri v\u0259 \u0130bn \u0259l-F\u0259qihd\u0259 B\u0259rdic ad\u0131 il\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259n ke\u00e7idin is\u0259 t\u0259dqiq etdiyimiz \u0259raziy\u0259 uy\u011fun g\u0259ldiyini s\u00f6yl\u0259y\u0259 bil\u0259rik.<\/p>\n<p>Lakin Salman ibn R\u0259bi\u0259nin \u015e\u0259mkird\u0259n qay\u0131daraq birba\u015fa B\u0259rdicd\u0259n ke\u00e7ib Q\u0259b\u0259l\u0259y\u0259 getm\u0259si yaz\u0131l\u0131r. Bel\u0259 oldu\u011fu halda ordunun yuxar\u0131da deyildiyi kimi uzun yolla Arazla K\u00fcr\u00fcn qovu\u015fdu\u011fu yer\u0259 g\u0259lib, buradan geri qay\u0131tmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn deyil. \u018frazinin d\u00fcz\u0259nlik relyefi bax\u0131m\u0131ndan \u0259n q\u0131sa yol m\u0259hz T\u00fcryan\u00e7ay sahilind\u0259n ola bil\u0259rdi.<\/p>\n<p>Bir s\u00f6zl\u0259, qeyd ed\u0259k ki, B\u0259rdic v\u0259 B\u0259rz\u0259nd m\u00fcxt\u0259lif \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rdir v\u0259 B\u0259rdic K\u00fcr \u00e7ay\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259 lokaliz\u0259 edildiyi halda B\u0259rz\u0259ndi bu c\u00fcr yerl\u0259\u015fdirm\u0259k olmaz. \u018ft-T\u0259b\u0259ri [2, 77], \u018fl-\u0130st\u0259xri [2, 105] v\u0259 \u018fbu Dul\u0259fd\u0259 [2, 112] haqq\u0131nda m\u0259lumat verilmi\u015f B\u0259rz\u0259nd qeyd etdiyimiz kimi c\u0259nubda yerl\u0259\u015fir.<\/p>\n<p>\u015e\u0259h\u0259rin yerinin m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259 orta \u0259sr ticar\u0259t yollar\u0131n\u0131n m\u0259nb\u0259 m\u0259lumatlar\u0131nda qeyd olunan m\u0259saf\u0259l\u0259ri \u00f6n\u0259mli yer tutur. B\u0259rd\u0259d\u0259n D\u0259rb\u0259nd\u0259 ged\u0259n ticar\u0259t yolunun t\u0259sviri bel\u0259dir: \u018fl-\u0130st\u0259xriy\u0259 g\u00f6r\u0259: \u201cB\u0259rd\u0259d\u0259n B\u0259rdic\u0259 18 f\u0259rs\u0259x, B\u0259rz\u0259ndd\u0259n K\u00fcr b\u0259r\u0259sin\u0259 v\u0259 \u015eamax\u0131ya 14 f\u0259rs\u0259x, \u015eamax\u0131dan \u015eirvana 3 g\u00fcn, \u015eirvandan Lahicana 2 g\u00fcn, Lahicandan Samur k\u00f6rp\u00fcs\u00fcn\u0259 12 f\u0259rs\u0259x, Samur k\u00f6rp\u00fcs\u00fcnd\u0259n Bab \u00fcl-\u018fbvaba 20 f\u0259rs\u0259xdir\u201d.<\/p>\n<p>\u0130bn Havq\u0259l\u0259 g\u00f6r\u0259: \u201cB\u0259rd\u0259d\u0259n K\u00fcr k\u0259nar\u0131nda b\u00f6y\u00fck B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 18 f\u0259rs\u0259x, B\u0259rdicd\u0259n K\u00fcr\u00fc ke\u00e7\u0259r\u0259k \u015eamax\u0131ya 14 f\u0259rs\u0259x, \u015eamax\u0131dan \u015eirvana 3 g\u00fcn, \u015eirvandan Lahicana 2 g\u00fcn, Lahicandan Samur k\u00f6rp\u00fcs\u00fcn\u0259 12 f\u0259rs\u0259x, Samur k\u00f6rp\u00fcs\u00fcnd\u0259n Bab \u00fcl-\u018fbvaba 20 f\u0259rs\u0259xdir. C\u0259mi t\u0259qrib\u0259n 90 f\u0259rs\u0259xdir\u201d. Kudama bildirir: \u201cB\u0259rd\u0259d\u0259n Bab \u00fcl-\u018fbvaba 15 m\u0259nzildir\u201d.<\/p>\n<p>\u0130drisi yaz\u0131r: \u201cB\u0259rd\u0259d\u0259n Barduca 54 mil, Barducdan \u015eamax\u0131ya 42 mil, \u015eamax\u0131dan \u015eirvana 3 m\u0259nzil, \u015eirvandan Lahicana 2 m\u0259nzil, Lahicandan Samur k\u00f6rp\u00fcs\u00fcn\u0259 36 mil, sonra da Bab \u00fcl-\u018fbvaba 60 mildir. C\u0259mi 300 mil yoldur\u201d.M\u0259saf\u0259l\u0259r\u0259 n\u0259z\u0259r salaq: 1 f\u0259rs\u0259x = 12 min add\u0131m = 6-7 km = 3 mil [13, 458]; 1 m\u0259nzil = 1 karvan g\u00fcn\u00fc = 30 km = 1 g\u00fcn [13, 457]; 1 mil = 1\/3 f\u0259rs\u0259x = 1,6 km = 2 km = 2 min add\u0131m [13, 458]. Bel\u0259likl\u0259, bu halda B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259rinin T\u00fcryan\u00e7aya yax\u0131n yerd\u0259 yerl\u0259\u015fdiyi q\u0259na\u0259tin\u0259 g\u0259lm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>Fikrimizc\u0259, yuxar\u0131da sadalanan b\u00fct\u00fcn bu m\u0259lumatlar daha \u00e7ox Yera\u011fz\u0131 ya\u015fay\u0131\u015f yerin\u0259 uy\u011fun g\u0259lir v\u0259 orta \u0259sr B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259rinin d\u0259 m\u0259hz orada olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn idi [14; 15; 16].<\/p>\n<p>Yaz\u0131n\u0131n \u0259vv\u0259li bu linkd\u0259: <strong>http:\/\/www.zerdab.com\/z%C9%99rdabin-tarixi-il%C9%99-bagli-yeni-faktlar-uz%C9%99-cixdi-ilk-d%C9%99f%C9%99-zerdab-com-da\/<\/strong><\/p>\n<p><strong>Taleh Vasif o\u011flu \u018fliyev,<\/strong><strong>\u00a0<\/strong><strong>tarix \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru,\u00a0AMEA Arxeologiya v\u0259 Etnoqrafiya \u0130nstitutunun b\u00f6y\u00fck elmi i\u015f\u00e7isi<\/strong><\/p>\n<p>taleh.ali@mail.ru<\/p>\n<p><strong>Qeyd: Yaz\u0131dan istifad\u0259 ed\u0259rk\u0259n Zerdab.com sayt\u0131na istinad olunmal\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0130stifad\u0259 olunmu\u015f \u0259d\u0259biyyat\u0131n siyah\u0131s\u0131:<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>Z\u0259rdab \u2013 Regional sosial-iqtisadi inki\u015faf (tarixi faktlar, reall\u0131qlar v\u0259 inki\u015faf meyll\u0259ri), Bak\u0131, \u201c\u0130deal-print\u201d, 2010, 307 s.<\/li>\n<li>Az\u0259rbaycan tarixi \u00fczr\u0259 qaynaqlar, Bak\u0131, 1989, 487 s.<\/li>\n<li>V\u0259lixanl\u0131 N.M. \u018fr\u0259b xilaf\u0259ti v\u0259 Az\u0259rbaycan, Bak\u0131, Az\u0259rn\u0259\u015fr, 1993, 157 s.<\/li>\n<li>\u042f\u043a\u0443\u0442 \u0430\u043b-\u0425\u0430\u043c\u0430\u0432\u0438 \u00ab\u041c\u0443\u0434\u0436\u0430\u043c \u0430\u043b-\u0431\u0443\u043b\u0434\u0430\u043d\u00bb, \u0421\u0432\u0435\u0434\u0435\u043d\u0438\u044f \u043e\u0431 \u0410\u0437\u0435\u0440\u0431\u0430\u0439\u0434\u0436\u0430\u043d\u0435 (\u041f\u0435\u0440\u0435\u0432\u043e\u0434 \u0441 \u0430\u0440\u0430\u0431\u0441\u043a\u043e\u0433\u043e \u0417.\u041c.\u0411\u0443\u043d\u0438\u044f\u0442\u043e\u0432\u0430 \u0438 \u041f.\u041a.\u0416\u0443\u0437\u0435), \u0411\u0430\u043a\u0443, \u0418\u0437\u0434\u0430\u0442\u0435\u043b\u044c\u0441\u0442\u0432\u043e \u201c\u042d\u043b\u043c\u201d, 1983, 15 \u0441.<\/li>\n<li>\u0418\u0431\u043d \u0425\u0430\u0443\u043a\u0430\u043b \u041a\u043d\u0438\u0433\u0430 \u043f\u0443\u0442\u0435\u0439 \u0438 \u0446\u0430\u0440\u0441\u0442\u0432. <strong>(<\/strong>\u041f\u0435\u0440. \u041d.\u0410.\u041a\u0430\u0440\u0430\u0443\u043b\u043e\u0432\u0430), \u0421\u041c\u041e\u041c\u041f\u041a, \u0425\u0425\u0425\u0412\u042b\u042b\u042b \u0432\u044b\u043f\u0443\u0441\u043a, \u041c\u043e\u0441\u043a\u0432\u0430, 1908, \u0441. 78-128<\/li>\n<li>\u041a\u0430\u0440\u0430\u0443\u043b\u043e\u0432\u041d.\u0410.\u0421\u0432\u0435\u0434\u0435\u043d\u0438\u044f \u0430\u0440\u0430\u0431\u0441\u043a\u0438\u0445 \u043f\u0438\u0441\u0430\u0442\u0435\u043b\u0435\u0439 X \u0438 XI \u0432\u0435\u043a\u043e\u0432 \u043f\u043e \u0420. \u0425\u0440. \u043e \u041a\u0430\u0432\u043a\u0430\u0437\u0435: \u0410\u0440\u0440\u0430\u043d \u0438 \u0410\u0434\u0435\u0440\u0431\u0435\u0439\u0434\u0436\u0430\u043d\u0435 \/\/ \u0421\u0431\u043e\u0440\u043d\u0438\u043a \u043c\u0430\u0442\u0435\u0440\u0438\u0430\u043b\u043e\u0432 \u0434\u043b\u044f \u043e\u043f\u0438\u0441\u0430\u043d\u0438\u044f \u043c\u0435\u0441\u0442\u043d\u043e\u0441\u0442\u0435\u0439 \u0438 \u043f\u043b\u0435\u043c\u0435\u043d \u041a\u0430\u0432\u043a\u0430\u0437\u0430, \u0412\u044b\u043f. 29-38, \u0422\u0438\u0444\u043b\u0438\u0441, 1901-1908, 122 c.<\/li>\n<li>\u041c\u0443\u0440\u0430\u0434\u0430\u043b\u0438\u0435\u0432\u0430 \u042d. \u0413\u043e\u0440\u043e\u0434\u0430 \u041a\u0430\u0432\u043a\u0430\u0437\u0430 \u043d\u0430 \u0412\u0435\u043b\u0438\u043a\u043e\u043c \u0428\u0435\u043b\u043a\u043e\u0432\u043e\u043c \u043f\u0443\u0442\u0438, \u0411\u0430\u043a\u0443, \u201c\u041a\u0430\u0432\u043a\u0430\u0437\u201d, 2011, 200 \u0441.<\/li>\n<li>Hudud al-Alam, The regions of the World, A Persian Geography 372 AD \u2013 982 AD \/ Tr. andexpl. byV.F.Minorsky, 166 pp.<\/li>\n<li>\u018flimuradov \u0130.\u018f. Az\u0259rbaycanl\u0131 m\u00fch\u0259ddis \u018fhm\u0259d ibn Harun \u0259l-B\u0259rdici \/\/ BDU \u0130lahiyyat fak\u00fclt\u0259sinin Elmi m\u0259cmu\u0259si, Bak\u0131, 2007, N 8, s. 207-218<\/li>\n<li>N\u0259sirov E. Orta \u0259srl\u0259rd\u0259 ya\u015fam\u0131\u015f az\u0259rbaycanl\u0131 aliml\u0259r, Bak\u0131, 2011, 472 s.<\/li>\n<li>\u018fliyeva N.A. \u018fs-S\u0259maninin \u201cKitab \u0259l-\u018fnsab\u201d \u0259s\u0259rinin Az\u0259rbaycan b\u00f6lm\u0259sinin \u0259sas m\u0259nb\u0259l\u0259ri \/\/ Tarix v\u0259 onun probleml\u0259ri, N 2, 2010, s. 267-272<\/li>\n<li>M\u0259mm\u0259dov A.M., C\u0259f\u0259rov P., Hasilov \u015e., \u018fliyev T.V. D\u00fcnya ticar\u0259tind\u0259 B\u0259rd\u0259 \u015f\u0259h\u0259rinin rolu \/\/ Az\u0259rbaycan Arxeologiyas\u0131 v\u0259 Etnoqrafiyas\u0131, Bak\u0131, 2005, N 2, s. 47-52<\/li>\n<li>Az\u0259rbaycan Etnoqrafiyas\u0131, Bak\u0131, \u201c\u015e\u0259rq-Q\u0259rb\u201d, 2007, III cild, 568 s.<\/li>\n<li>\u018fliyev T.V. \u018flican v\u0259 T\u00fcryan\u00e7ay h\u00f6vz\u0259sinin memorial abid\u0259l\u0259ri \/\/ AAE, Bak\u0131, 2013, N 1, s. 65-71<\/li>\n<li>\u018fliyev T.V. Z\u0259rdab rayonuna ezamiyy\u0259tin n\u0259tic\u0259l\u0259ri haqq\u0131nda hesabat, Bak\u0131, 2013, AMEA AE\u0130EAF, \u2116 h \u2013 555, 4 s.<\/li>\n<li>\u018fliyev T.V. \u018flican v\u0259 T\u00fcryan\u00e7ay h\u00f6vz\u0259sinin tarixi-arxeoloji t\u0259dqiqi (IV-XIII \u0259srl\u0259r) \/\/ tarix \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru elmi d\u0259r\u0259c\u0259si almaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259qdim edilmi\u015f dissertasiyan\u0131n avtoreferarat\u0131, Bak\u0131, 2014, 22 s.<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Orta \u0259sr B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259ri haqq\u0131nda Az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259dis alimi \u018fbub\u0259kr \u018fhm\u0259d ibn Harun ibn Ruh \u0259l-B\u0259rdici karvan yolu \u00fcst\u00fcnd\u0259 m\u00fch\u00fcm ticar\u0259t m\u0259nt\u0259q\u0259si olmu\u015f v\u0259 haqq\u0131nda I\u03a7-\u03a7 \u0259sr \u0259r\u0259b s\u0259yyahlar\u0131ndan \u0130bn Xordadbeh, \u0259l-\u0130st\u0259xri, \u0130bn Havq\u0259l, \u0259l-M\u00fcq\u0259dd\u0259si v\u0259 b. m\u00fc\u0259llifl\u0259rin m\u0259lumat verdiyi, q\u0259dim B\u0259rd\u0259nin 14 f\u0259rs\u0259xliyind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n\u00a0 orta \u0259sr\u00a0Az\u0259rbaycan \u015f\u0259h\u0259rind\u0259, B\u0259rdicd\u0259 d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015fdir. Haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131lan az\u0259rbaycanl\u0131 alimin B\u0259rdic [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-23942","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-tarix"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.0 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 - \u0130kinci yaz\u0131 - Z\u0259rdab.com<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"az_AZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 - \u0130kinci yaz\u0131 - Z\u0259rdab.com\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Orta \u0259sr B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259ri haqq\u0131nda Az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259dis alimi \u018fbub\u0259kr \u018fhm\u0259d ibn Harun ibn Ruh \u0259l-B\u0259rdici karvan yolu \u00fcst\u00fcnd\u0259 m\u00fch\u00fcm ticar\u0259t m\u0259nt\u0259q\u0259si olmu\u015f v\u0259 haqq\u0131nda I\u03a7-\u03a7 \u0259sr \u0259r\u0259b s\u0259yyahlar\u0131ndan \u0130bn Xordadbeh, \u0259l-\u0130st\u0259xri, \u0130bn Havq\u0259l, \u0259l-M\u00fcq\u0259dd\u0259si v\u0259 b. m\u00fc\u0259llifl\u0259rin m\u0259lumat verdiyi, q\u0259dim B\u0259rd\u0259nin 14 f\u0259rs\u0259xliyind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n\u00a0 orta \u0259sr\u00a0Az\u0259rbaycan \u015f\u0259h\u0259rind\u0259, B\u0259rdicd\u0259 d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015fdir. Haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131lan az\u0259rbaycanl\u0131 alimin B\u0259rdic [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Z\u0259rdab.com\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2016-12-07T18:40:49+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136\"},\"headline\":\"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 &#8211; \u0130kinci yaz\u0131\",\"datePublished\":\"2016-12-07T18:40:49+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942\"},\"wordCount\":1848,\"commentCount\":0,\"articleSection\":[\"Z\u018fRDABIN TAR\u0130X\u0130\"],\"inLanguage\":\"az\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942\",\"url\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942\",\"name\":\"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 - \u0130kinci yaz\u0131 - Z\u0259rdab.com\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#website\"},\"datePublished\":\"2016-12-07T18:40:49+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"az\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 &#8211; \u0130kinci yaz\u0131\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/\",\"name\":\"Z\u0259rdab.com\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d9c52a9a27c32119cb6679a077fa3e2779e5f822c451cbf01098004361d466ec?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d9c52a9a27c32119cb6679a077fa3e2779e5f822c451cbf01098004361d466ec?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"url\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 - \u0130kinci yaz\u0131 - Z\u0259rdab.com","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942","og_locale":"az_AZ","og_type":"article","og_title":"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 - \u0130kinci yaz\u0131 - Z\u0259rdab.com","og_description":"Orta \u0259sr B\u0259rdic \u015f\u0259h\u0259ri haqq\u0131nda Az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259dis alimi \u018fbub\u0259kr \u018fhm\u0259d ibn Harun ibn Ruh \u0259l-B\u0259rdici karvan yolu \u00fcst\u00fcnd\u0259 m\u00fch\u00fcm ticar\u0259t m\u0259nt\u0259q\u0259si olmu\u015f v\u0259 haqq\u0131nda I\u03a7-\u03a7 \u0259sr \u0259r\u0259b s\u0259yyahlar\u0131ndan \u0130bn Xordadbeh, \u0259l-\u0130st\u0259xri, \u0130bn Havq\u0259l, \u0259l-M\u00fcq\u0259dd\u0259si v\u0259 b. m\u00fc\u0259llifl\u0259rin m\u0259lumat verdiyi, q\u0259dim B\u0259rd\u0259nin 14 f\u0259rs\u0259xliyind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n\u00a0 orta \u0259sr\u00a0Az\u0259rbaycan \u015f\u0259h\u0259rind\u0259, B\u0259rdicd\u0259 d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015fdir. Haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131lan az\u0259rbaycanl\u0131 alimin B\u0259rdic [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942","og_site_name":"Z\u0259rdab.com","article_published_time":"2016-12-07T18:40:49+00:00","author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"8 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136"},"headline":"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 &#8211; \u0130kinci yaz\u0131","datePublished":"2016-12-07T18:40:49+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942"},"wordCount":1848,"commentCount":0,"articleSection":["Z\u018fRDABIN TAR\u0130X\u0130"],"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942","url":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942","name":"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 - \u0130kinci yaz\u0131 - Z\u0259rdab.com","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#website"},"datePublished":"2016-12-07T18:40:49+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942#breadcrumb"},"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=23942#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.zerdab.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Z\u0259rdab\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni faktlar \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 &#8211; \u0130kinci yaz\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#website","url":"https:\/\/www.zerdab.com\/","name":"Z\u0259rdab.com","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.zerdab.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"az"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d9c52a9a27c32119cb6679a077fa3e2779e5f822c451cbf01098004361d466ec?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d9c52a9a27c32119cb6679a077fa3e2779e5f822c451cbf01098004361d466ec?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin"},"url":"https:\/\/www.zerdab.com\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23942","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23942"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23942\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23944,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23942\/revisions\/23944"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23942"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23942"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23942"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}