{"id":5779,"date":"2012-12-03T13:08:22","date_gmt":"2012-12-03T09:08:22","guid":{"rendered":"http:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779"},"modified":"2012-12-03T13:09:55","modified_gmt":"2012-12-03T09:09:55","slug":"s%c9%99n-d%c9%99-%c9%99lil-ola-bil%c9%99rdin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779","title":{"rendered":"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/www.zerdab.com\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/elil.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-5780\" title=\"elil\" src=\"http:\/\/www.zerdab.com\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/elil-350x224.jpg\" alt=\"\" width=\"350\" height=\"224\" \/><\/a><strong>H\u0259r il dekabr\u0131n 3-\u00fc BMT-y\u0259 \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 Beyn\u0259lxalq \u018flill\u0259r G\u00fcn\u00fc kimi qeyd edilir.<\/strong> Bu bar\u0259d\u0259 q\u0259rar 1992-ci il dekabr\u0131n 3-d\u0259 BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131nda q\u0259bul edilib. M\u0259qs\u0259d \u0259lilliyi olan insanlar\u0131n c\u0259miyy\u0259td\u0259ki m\u00f6vqel\u0259rinin daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f t\u0259dbirl\u0259rin t\u0259\u015fkil edilm\u0259sidir. Az\u0259rbaycanda da 420 min\u0259 yax\u0131n \u0259lil var. \u018fhali nisb\u0259ti il\u0259 g\u00f6t\u00fcrs\u0259k, Az\u0259rbaycanda \u0259lill\u0259r \u0259halinin 4,5 faizini t\u0259\u015fkil edir. Amma d\u00fcnyada, Avropada \u0259lilliyin faizi 9-12 aras\u0131nda d\u0259yi\u015fir. Bu da maraql\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259dir, baxmayaraq ki, biz m\u00fcharib\u0259 ya\u015fayan \u00f6lk\u0259 olmu\u015fuq Az\u0259rbaycanda h\u0259m t\u0259bi\u0259ti, ekologiya, genetik faktorlar, h\u0259m d\u0259 sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n qorunmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r son n\u0259tic\u0259d\u0259 \u0259lillik faizinin a\u015fa\u011f\u0131 olmas\u0131n\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259ndirib.<\/p>\n<p><strong><em>Ail\u0259 M\u0259c\u0259ll\u0259sin\u0259 sal\u0131nacaq imperativ norma<\/em><\/strong><\/p>\n<p>\u0130lk \u00f6nc\u0259 \u0259lilliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq yollar\u0131, \u00fcsullar\u0131 bar\u0259d\u0259 fikirl\u0259\u015fm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Az\u0259rbaycanda prezident \u0130lham \u018fliyevin modern d\u00f6vl\u0259t quruculu\u011fu modelinin mahiyy\u0259tind\u0259 s\u0259b\u0259bl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparmaq, problemin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq durur.<\/p>\n<p>\u018flilliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131ndan dan\u0131\u015fark\u0259n duzun yodla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda q\u0259bul etdiyimiz qanunu da qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Suyun t\u0259rkibind\u0259 x\u00fcsusi yod var, o yod insanlar\u0131 zob x\u0259st\u0259liyin\u0259 tutulmaqdan qoruyur. Suda o yod olmayanda, insanlar zob x\u0259st\u0259liyin\u0259 tutulurlar. M\u0259hz endokrin, zob x\u0259st\u0259likl\u0259rinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn bel\u0259 bir qanun q\u0259bul etdik. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, zob x\u0259st\u0259liyin\u0259 tutulan qad\u0131n\u0131n d\u00fcnyaya g\u0259tirdiyi u\u015faq debil olur.<\/p>\n<p>Bir fakt\u0131 da n\u0259z\u0259r\u0259 \u00e7atd\u0131rmaq ist\u0259yir\u0259m. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycandak\u0131 420 min \u0259lilin 59 mini u\u015faql\u0131qdan \u0259lill\u0259rdir. S\u0259n dem\u0259, \u0259lillik 0-3 ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r u\u015faqlar\u0131n i\u00e7\u0259risind\u0259 daha \u00e7ox yarana bilir. Bu u\u015faqlarda \u0259lilliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcr. H\u0259tta r\u00fc\u015feymd\u0259n d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259c\u0259k u\u015fa\u011f\u0131n x\u0259st\u0259, \u0259lil oldu\u011fu bilinir. B\u0259z\u0259n r\u00fc\u015feymd\u0259 onu m\u00fcalic\u0259 etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn olur. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259nd\u0259n sonra 3 ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r u\u015fa\u011fa yax\u015f\u0131 qulluq edilm\u0259y\u0259nd\u0259, m\u0259s\u0259l\u0259n, iyn\u0259ni pis vuranda u\u015faq \u00e7olaq, qula\u011f\u0131na d\u0259rman\u0131 pis t\u00f6k\u0259nd\u0259 kar olur. Y\u0259ni u\u015fa\u011fa qulluq m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rind\u0259 d\u0259 ciddi probleml\u0259r var.<\/p>\n<p>D\u00fcnyada ana s\u00fcd\u00fc il\u0259 qidalanma \u0259n vacib m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. \u00c7ox t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, biz bu g\u00fcn g\u0259nc q\u0131zlar\u0131m\u0131za \u00f6yr\u0259d\u0259 bilmirik ki, u\u015faqlar\u0131n\u0131 ana s\u00fcd\u00fc il\u0259 qidaland\u0131rs\u0131nlar. \u201cQurani-K\u0259rim\u201d-d\u0259 yaz\u0131l\u0131b ki, ana u\u015fa\u011f\u0131 2 ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r \u00f6z s\u00fcd\u00fc il\u0259 qidaland\u0131rmal\u0131d\u0131r. Biz q\u0131zlar\u0131m\u0131za ba\u015fa sala bilmirik ki, he\u00e7 olmasa u\u015fa\u011f\u0131 6 aya q\u0259d\u0259r ana s\u00fcd\u00fc il\u0259 qidaland\u0131rs\u0131nlar. Bel\u0259 olan t\u0259qdird\u0259 u\u015faq sa\u011flam olur, u\u015faqda b\u00fct\u00fcn x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 immunitet yaran\u0131r v\u0259 u\u015faq s\u00f6z\u00fcn \u0259sl m\u0259nas\u0131nda insan kimi b\u00f6y\u00fcy\u00fcr. S\u00fcni qidalarla b\u00f6y\u00fcy\u0259n u\u015faqlar h\u0259m x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 davaml\u0131 olmur, h\u0259m d\u0259 onlarda insanlardan f\u0259rqli keyfiyy\u0259tl\u0259r olur. U\u015faq ba\u015f\u0131n\u0131 anan\u0131n sin\u0259sin\u0259 qoyanda art\u0131q insan kimi b\u00f6y\u00fcy\u00fcr.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda \u201c\u018flilliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 haqq\u0131nda, \u018flill\u0259rin sosial reabilitasiyas\u0131 v\u0259 sosial m\u00fcdafi\u0259si haqq\u0131nda\u201d qanun var.<\/p>\n<p>\u0130ndi biz ist\u0259yirik ki, bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 Ail\u0259 M\u0259c\u0259ll\u0259sin\u0259 imperativ norma kimi salaq ki, nikaha gir\u0259nl\u0259r tibbi aray\u0131\u015f als\u0131nlar. N\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn? B\u0259z\u0259n x\u0259st\u0259lik da\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131, qan qrupu uy\u011fun olan insanlar nikaha girirl\u0259r, talassemiyal\u0131 u\u015faqlar d\u00fcnyaya g\u00f6z a\u00e7\u0131r. Do\u011fulan u\u015faq \u0259lil olur. Tibbi m\u00fcayin\u0259 zaman\u0131 is\u0259 qabaqcadan bilirs\u0259n ki, \u0259lil u\u015faq d\u00fcnyaya g\u00f6z a\u00e7acaq. Bunu bil\u0259nd\u0259, nikaha gir\u0259n adamlar \u00f6zl\u0259rini g\u00f6zl\u0259yirl\u0259r. Bu halda nikah qada\u011fan olunmur, amma nikaha gir\u0259n insanlara ba\u015fa sal\u0131n\u0131r ki, u\u015faqlar\u0131n\u0131z x\u0259st\u0259 do\u011fula bil\u0259r. Bu insanlar sa\u011flam u\u015fa\u011f\u0131n d\u00fcnyaya g\u0259lm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcalic\u0259 ke\u00e7m\u0259lidirl\u0259r, bunun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011f\u0131n, u\u015fa\u011f\u0131n d\u00fcnyaya sa\u011flam g\u00f6z a\u00e7ma\u011f\u0131n\u0131n yollar\u0131 var. Y\u0259ni d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259n u\u015faq h\u0259m valideynl\u0259rin\u0259, h\u0259m c\u0259miyy\u0259t\u0259 qay\u011f\u0131 yaratmas\u0131n, sa\u011flam d\u00fcnyaya g\u0259lsin, u\u015fa\u011f\u0131n \u00f6z\u00fc d\u0259 probleml\u0259 ya\u015famas\u0131n. Yoxsa qan x\u0259st\u0259liyi il\u0259 d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259n u\u015faqlar 20 ild\u0259n \u00e7ox ya\u015fam\u0131r, h\u0259m d\u0259 \u00f6m\u00fcr boyu \u0259lil olur, ail\u0259nin d\u0259 b\u00fct\u00fcn imkanlar\u0131n\u0131 m\u0259hv edirl\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 bunun yolu \u0259lilliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131ndan ke\u00e7ir.<\/p>\n<p><strong><em>\u0130stehsalatda, yollarda \u0259lillik&#8230;<\/em><\/strong><\/p>\n<p>\u018flilliy\u0259 yol a\u00e7an hallar\u0131n aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131nda \u018fm\u0259k v\u0259 \u018fhalinin Sosial M\u00fcdafi\u0259si Nazirliyi yan\u0131nda D\u00f6vl\u0259t \u018fm\u0259k M\u00fcf\u0259tti\u015fliyi Xidm\u0259tinin f\u0259aliyy\u0259tini d\u0259 qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Bu xidm\u0259tin \u00e7ox b\u00f6y\u00fck, ard\u0131c\u0131l f\u0259aliyy\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 istehsalatda b\u0259db\u0259xt hadis\u0259l\u0259rd\u0259n \u0259lillik hallar\u0131 t\u0259xmin\u0259n 10 d\u0259f\u0259 azal\u0131b. Bax\u0131n, t\u0259kc\u0259 tikintil\u0259rd\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik qaydalar\u0131n\u0131n g\u00f6zl\u0259nilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 n\u0259 q\u0259d\u0259r i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcb?! \u00d6l\u0259nl\u0259rin d\u0259 say\u0131 20 faiz azal\u0131b. Ba\u015fqa s\u00f6zl\u0259, \u00f6t\u0259n il Az\u0259rbaycanda istehsalatda \u00f6l\u00fcml\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259n 83 hal qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b, 2100 adam \u0259lil olub. B\u00fct\u00fcn bunlar sistemli g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259rin n\u0259tic\u0259sidir. Ancaq s\u00f6zs\u00fcz ki, istehsalatda \u00f6l\u00fcm v\u0259 \u0259lilliy\u0259 yol a\u00e7an hallar\u0131n aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 s\u0259yl\u0259r daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>\u018flilliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn avtomobil n\u0259qliyyat\u0131nda olan hadis\u0259l\u0259r\u0259 d\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Az\u0259rbaycanda il \u0259rzind\u0259 yol q\u0259zalar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 900-1000 n\u0259f\u0259r \u00f6l\u00fcr, 3000 n\u0259f\u0259rd\u0259n \u00e7ox insan \u0259lil olur. Burada avtomobil n\u0259qliyyat\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259rk\u0259n t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik k\u0259m\u0259rinin ba\u011flanmamas\u0131, yolda olark\u0259n s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u0259rin telefonla dan\u0131\u015fmas\u0131 ciddi s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n<p>Bizim bu g\u00fcn m\u00fcharib\u0259, Qaraba\u011f \u0259lill\u0259rimiz var. Bu \u0259lill\u0259rin sosial m\u00fcdafi\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 at\u0131lacaq i\u015fl\u0259r\u0259 sonra toxunacam. Ancaq o da g\u00f6z \u00f6n\u00fcnd\u0259dir ki, m\u00fcharib\u0259l\u0259r \u0259lilliyin artmas\u0131na, f\u0259lak\u0259tl\u0259rin \u00e7oxalmas\u0131na xidm\u0259t edir. M\u00f6ht\u0259r\u0259m Prezident \u0130lham \u018fliyev c\u0259nablar\u0131 konfliktl\u0259rin dan\u0131\u015f\u0131qlar yolu il\u0259 h\u0259lli y\u00f6n\u00fcnd\u0259 i\u015fl\u0259r apar\u0131r, \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcm\u00fcz\u00fcn b\u0259rpas\u0131na nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn s\u00fclh dan\u0131\u015f\u0131qlar\u0131na \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. O c\u00fcml\u0259d\u0259n \u00f6lk\u0259mizd\u0259 terror\u00e7ulu\u011fun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n<p>M\u0259i\u015f\u0259t z\u0259minind\u0259 d\u0259 el\u0259 hallar olur ki, \u0259lilliy\u0259 yol a\u00e7\u0131r. Bununla ba\u011fl\u0131 ail\u0259l\u0259rd\u0259 m\u0259i\u015f\u0259t zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131 hallar\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn add\u0131mlar at\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda z\u0259lz\u0259l\u0259y\u0259 davaml\u0131 binalar\u0131n tikintisi d\u0259 \u0259lilliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 m\u00fch\u00fcm m\u0259s\u0259l\u0259dir.<\/p>\n<p><strong><em>Reabilitasiya m\u0259rk\u0259zl\u0259ri, sanator-kurort xidm\u0259tl\u0259ri<\/em><\/strong><\/p>\n<p>\u018flliyin reabilitasyas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 Az\u0259rbaycanda hans\u0131 i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr? Az\u0259rbaycanda \u0259lillik fiziki q\u00fcsurlar\u0131n \u00e7ox, azl\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259 3 d\u0259r\u0259c\u0259 il\u0259 t\u0259snifatland\u0131r\u0131l\u0131r. B\u0259z\u0259n g\u00f6r\u00fcrs\u0259n ki, ild\u0259 bir d\u0259f\u0259 \u0259lill\u0259rin tibbi m\u00fcayin\u0259d\u0259n ke\u00e7m\u0259si laz\u0131md\u0131r. Niy\u0259? \u00c7\u00fcnki b\u0259z\u0259n \u0259lill\u0259ri c\u0259miyy\u0259t\u0259 qaytar\u0131r, reabilitasiya edirl\u0259r. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycanda 14 reabilitasiya m\u0259rk\u0259zi var. B\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 bel\u0259 reabilitasiya m\u0259rk\u0259zl\u0259ri yarad\u0131l\u0131b v\u0259 \u0259lill\u0259r h\u0259min m\u0259rk\u0259zl\u0259rd\u0259 \u00f6z sa\u011flaml\u0131qlar\u0131n\u0131 b\u0259rpa edirl\u0259r. M\u0259rk\u0259zl\u0259rd\u0259 m\u00fcasir qur\u011fular var, x\u00fcsusi idman n\u00f6vl\u0259ri il\u0259 \u0259lil sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u0259rpa edir. Bu yolla ild\u0259 10 minl\u0259rl\u0259 \u0259lil istehsalata qay\u0131d\u0131r, \u00f6z sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u0259rpa edir v\u0259 sa\u011fal\u0131r.<\/p>\n<p>Bu istiqam\u0259td\u0259 \u018fm\u0259k v\u0259 \u018fhalinin Sosial M\u00fcdafi\u0259si Nazirliyinin bir yax\u015f\u0131 i\u015fini d\u0259 qeyd etm\u0259k ist\u0259yir\u0259m. Nazirlik \u0259lill\u0259ri x\u00fcsusi sanator-kurort xidm\u0259ti il\u0259 t\u0259min edir. \u018flill\u0259r\u0259 bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 x\u00fcsusi avtobus da ayr\u0131l\u0131r. \u018flill\u0259r h\u0259m Az\u0259rbaycanda, h\u0259m xaricd\u0259 sa\u011flaml\u0131qlar\u0131n\u0131 b\u0259rpa edirl\u0259r. Birinci, ikinci qrup \u0259lill\u0259r art\u0131q yataq x\u0259st\u0259si olmurlar. M\u00f6ht\u0259r\u0259m prezidentimiz \u0130lham \u018fliyevin bu yax\u0131nlarda imzalad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ox maraql\u0131 bir f\u0259rman var. H\u0259min f\u0259rman da\u011f\u0131n\u0131q skleroz x\u0259st\u0259l\u0259rinin sanator-kurort xidm\u0259ti il\u0259 t\u0259min edilm\u0259sini n\u0259z\u0259rd\u0259 tutur. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259rl\u0259 Az\u0259rbaycanda h\u0259r il 20 milyon manata q\u0259d\u0259r v\u0259sait ayr\u0131l\u0131r. Bu v\u0259sait h\u0259m Az\u0259rbaycan H\u0259mkarlar \u0130ttifaqlar\u0131 Konfederasiyas\u0131, h\u0259m d\u0259 \u018fm\u0259k v\u0259 \u018fhalinin Sosial M\u00fcdafi\u0259si Nazirliyinin x\u0259tti il\u0259 ayr\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda Travmatologiya v\u0259 Ortopediya Elmi T\u0259dqiqat \u0130nstitutu da var. \u0130nsanlara protez \u0259l, ayaq qoyur, \u0259lil arabalar\u0131 verirl\u0259r. Y\u0259ni sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n b\u0259rpas\u0131ndan \u00f6t\u0259ri ba\u015fqa dig\u0259r add\u0131mlar da at\u0131rlar.<\/p>\n<p><strong><em>\u018flill\u0259rin sosial m\u00fcdafi\u0259si<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda h\u0259r il sosial m\u00fcdafi\u0259 m\u0259qs\u0259dil\u0259 bir milyard s\u0259kkiz y\u00fcz milyon manatdan \u00e7ox v\u0259sait ayr\u0131l\u0131r, \u0259lill\u0259r\u0259 sosial m\u00fcavin\u0259tl\u0259r verilir. M\u0259s\u0259l\u0259n, g\u00f6zd\u0259n \u0259lill\u0259r pensiyaya \u00e7\u0131xanda onlara pensiyan\u0131n baza hiss\u0259sinin 200 faizi, ba\u015fqa qrup \u0259lill\u0259r\u0259 55 faiz, 50 faiz verilir. M\u00f6ht\u0259r\u0259m prezidentimizin s\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 Qaraba\u011f \u0259lill\u0259rin\u0259 h\u0259m m\u00fcavin\u0259tl\u0259r, h\u0259m d\u0259 prezident t\u0259qa\u00fcd\u00fc verilir. O c\u00fcml\u0259d\u0259n Qaraba\u011f \u0259lill\u0259ri avtomobil v\u0259 m\u0259nzill\u0259 t\u0259min olunurlar. Bunlar vaxta\u015f\u0131r\u0131 at\u0131lan \u00e7ox b\u00f6y\u00fck add\u0131mlard\u0131r.<\/p>\n<p>Xeyriyy\u0259\u00e7ilik v\u0259 m\u0259rh\u0259m\u0259t bax\u0131m\u0131ndan da bu istiqam\u0259td\u0259 b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. G\u00f6zd\u0259n \u018flill\u0259r, Karlar c\u0259miyy\u0259tl\u0259ri kimi x\u00fcsusi qurumlar, fiziki q\u00fcsurlar\u0131 olan insanlarla i\u015f aparan QHT-l\u0259r var. Bu QHT-l\u0259rin maliyy\u0259l\u0259\u015fm\u0259sind\u0259 \u00f6z\u0259l b\u00f6lm\u0259, xeyriyy\u0259\u00e7i adamlar\u0131m\u0131z f\u0259al i\u015ftirak edirl\u0259r. Bu da son n\u0259tic\u0259d\u0259 \u0259lill\u0259rin sosial psixoloji durumunu yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>\u018flill\u0259rin sosial m\u00fcdafi\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 daha n\u0259 etm\u0259k olar v\u0259 n\u0259 etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Biz \u0259lill\u0259rin i\u015f\u0259 q\u0259bul olunmas\u0131 bar\u0259d\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fck. Az\u0259rbaycanda \u018fm\u0259k M\u0259c\u0259ll\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n 50 i\u015f yerind\u0259n 1-i \u0259lill\u0259r\u0259 verilm\u0259lidir. El\u0259 i\u015f yerl\u0259ri var ki, \u0259lill\u0259r burada \u00e7al\u0131\u015fa bil\u0259rl\u0259r. Tutaq ki, q\u0259zet kiosklar\u0131nda, komp\u00fcter xidm\u0259tind\u0259, m\u00fchasibatda uy\u011fun fiziki q\u00fcsuru olan adam rahat \u00e7al\u0131\u015fa bil\u0259r. Bu insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn i\u015f yerl\u0259ri yarad\u0131lmal\u0131d\u0131r ki, sosial m\u00fcdafi\u0259si yax\u015f\u0131 olsun. Avtobuslara, binalara pantuslar qoyulmal\u0131d\u0131r ki, \u0259lill\u0259r daxil ola bilsinl\u0259r. B\u0259z\u0259n \u0259lill\u0259rimiz \u015fikay\u0259t\u0259 g\u0259lirl\u0259r, icra hakimiyy\u0259tl\u0259rind\u0259 pill\u0259k\u0259nl\u0259ri \u00e7\u0131xa bilmirl\u0259r. Bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r M\u0259nzil M\u0259c\u0259ll\u0259mizd\u0259 art\u0131q \u00f6z \u0259ksini tap\u0131b.<\/p>\n<p><strong><em>M\u0259murun z\u0259ruri davran\u0131\u015f qaydas\u0131<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Biz \u0259lill\u0259rin sosial m\u00fcdafi\u0259sind\u0259n dan\u0131\u015fark\u0259n m\u0259mur-v\u0259t\u0259nda\u015f t\u0259mas\u0131na da x\u00fcsusi toxunmal\u0131y\u0131q. \u00c7\u00fcnki bu da vacib m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. M\u0259s\u0259l\u0259n, g\u00f6r\u00fcl\u0259n son i\u015fl\u0259rd\u0259n biri elektron xidm\u0259tl\u0259r\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131n t\u0259min edilm\u0259sidir. Adamlar\u0131n m\u00fcavin\u0259tl\u0259ri x\u00fcsusi bankomatlar vasit\u0259si il\u0259 \u00f6d\u0259nilir. Bel\u0259likl\u0259, m\u0259murla v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n kontakt\u0131 qism\u0259n azald\u0131l\u0131b. Eyni zamanda \u00fcnvanl\u0131l\u0131q t\u0259min edilm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Y\u0259ni bil\u0259s\u0259n ki, kimi m\u00fcdafi\u0259 edirs\u0259n! \u018fvv\u0259ll\u0259r Qaraba\u011f \u0259lill\u0259ri guya kitab\u00e7a g\u00f6st\u0259rm\u0259kl\u0259 avtobusdan pulsuz istifad\u0259 edirdil\u0259r. Kitab\u00e7a kimd\u0259 olurdu, g\u00f6st\u0259rirdi, ona baxan yox idi. Yaxud aptekd\u0259n \u0259misi u\u015fa\u011f\u0131, xalas\u0131 n\u0259v\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259rman al\u0131rd\u0131. Bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 d\u0259 \u00fcnvanl\u0131l\u0131q t\u0259min olunub, sosial m\u00fcdafi\u0259d\u0259 \u00fcnvanl\u0131l\u0131\u011f\u0131n t\u0259min olunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lill\u0259r\u0259 x\u00fcsusi m\u00fcavin\u0259tl\u0259r verilir. Art\u0131q o adam bu pulu q\u0259na\u0259t ed\u0259nd\u0259 cibind\u0259 qal\u0131r, israf ed\u0259nd\u0259 cibind\u0259n pul verir. M\u0259s\u0259l\u0259n, \u0259vv\u0259ll\u0259r i\u015f\u0131q pulsuz idi, indi m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259bl\u0259\u011f ayr\u0131l\u0131r, i\u015f\u0131\u011f\u0131 az i\u015fl\u0259ts\u0259, pul cibind\u0259 qalacaq, \u00e7ox i\u015fl\u0259ts\u0259, i\u015f\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn cibind\u0259n \u0259lav\u0259 pul ver\u0259c\u0259k. Y\u0259ni orta r\u0259q\u0259m tap\u0131l\u0131b. Tutaq ki, 45 kv.m m\u0259nzild\u0259 5 n\u0259f\u0259r ail\u0259 \u00fczv\u00fcn\u0259 laz\u0131m olan enerjinin d\u0259y\u0259rinin m\u0259bl\u0259\u011fi filan q\u0259d\u0259rdir, h\u0259min v\u0259sait \u0259lilin m\u00fcavin\u0259tinin \u00fcz\u0259rin\u0259 \u0259lav\u0259 edilib.<\/p>\n<p>Biz Az\u0259rbaycanda m\u00fcavin\u0259t sistemi il\u0259 s\u0131\u011forta sistemini ay\u0131rma\u011fa nail olduq. Y\u0259ni s\u0131\u011forta olunanlar ba\u015fqa x\u0259tl\u0259 d\u0259st\u0259k al\u0131r, amma d\u00f6vl\u0259t m\u00fcavin\u0259ti alanlar ba\u015fqad\u0131r. Y\u0259ni burada \u00fcnvanl\u0131l\u0131q \u0259sas g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Tibbi-Ekspert Komissiyalar\u0131nda da b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcb ki, \u0259lillik d\u0259r\u0259c\u0259l\u0259ri d\u00fczg\u00fcn verilsin.<\/p>\n<p>\u018flill\u0259rin pensiyalar\u0131n\u0131n, m\u00fcavin\u0259tl\u0259rinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 s\u00f6hb\u0259tl\u0259ri d\u0259 gedir.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda ay \u0259rzind\u0259 Sosial siyas\u0259t komit\u0259sin\u0259 60-80 n\u0259f\u0259r m\u00fcraci\u0259t edir. G\u00f6r\u00fcrs\u0259n ki, b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259ti \u0259lill\u0259r, naraz\u0131 insanlard\u0131r. Bu adamlar b\u0259z\u0259n m\u0259murlardan naraz\u0131 qal\u0131rlar. M\u00fc\u0259yy\u0259n hallarda m\u0259murlar da haql\u0131d\u0131rlar. 10 d\u0259f\u0259 bir m\u0259s\u0259l\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn gedirl\u0259r, m\u0259mur ba\u015fa sal\u0131r ki, bu, olmaz, yen\u0259 d\u0259 add\u0131m\u0131n\u0131 t\u0259krarlay\u0131r. Ancaq biz g\u0259r\u0259k bel\u0259 insanlara d\u00f6z\u00fcml\u00fcl\u00fck g\u00f6st\u0259r\u0259k. H\u0259r birimizin ba\u015f\u0131na bir i\u015f g\u0259l\u0259r, z\u0259lz\u0259l\u0259, faci\u0259li hadis\u0259 ba\u015f ver\u0259r, biz \u0259lil ola bil\u0259rik. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 g\u0259r\u0259k \u0259lil kontingenti il\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n m\u0259murlardan d\u00f6z\u00fcml\u00fc olma\u011f\u0131 xahi\u015f ed\u0259k. Bu m\u0259murlar h\u00f6vs\u0259l\u0259li, g\u00fcl\u0259r\u00fcz olmal\u0131d\u0131rlar. G\u0259l\u0259n adam kimdir? Fiziki c\u0259h\u0259td\u0259n nasazd\u0131r, bel\u0259 adam\u0131n maddi imkanlar\u0131 da m\u0259hdud olur. M\u0259ntiqi olaraq psixi durumu da g\u0259rgin olur.<\/p>\n<p><strong><em>\u00d6z\u0259l sosial m\u00fcdafi\u0259 sistemi<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Son vaxtlar q\u0259bul etdiyimiz \u201cSosial xidm\u0259t haqq\u0131nda\u201d qanun \u00e7ox maraql\u0131 m\u00fcdd\u0259alar\u0131 il\u0259 \u00e7ox f\u0259rqli h\u00fcquqi s\u0259n\u0259d idi. D\u00fcnyan\u0131n h\u0259r yerind\u0259 oldu\u011fu kimi biz ill\u0259rl\u0259 m\u00f6vcud olan stereotipl\u0259ri q\u0131raraq \u00f6z\u0259l v\u0259 d\u00f6vl\u0259t sosial xidm\u0259t m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259ri olmas\u0131n\u0131 qanunda ehtiva etdik. M\u0259s\u0259l\u0259n, bu g\u00fcn d\u00f6vl\u0259tin qocalar evl\u0259ri, \u0259lill\u0259r evl\u0259ri var. K\u00f6hn\u0259 stereotipl\u0259rl\u0259 biz d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fck ki, o m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rd\u0259 at\u0131lm\u0131\u015flar olurlar. Amma d\u00fcnyada \u00e7ox y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 \u00f6z\u0259l \u0259lill\u0259r evl\u0259ri var, pullu ki\u015fil\u0259rin u\u015faqlar\u0131 d\u00fcnyaya \u0259lil g\u0259lir, apar\u0131b o evl\u0259r\u0259 qoyurlar. H\u0259ft\u0259d\u0259 d\u0259 bir d\u0259f\u0259 u\u015fa\u011f\u0131 ev\u0259 g\u0259tirirl\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u201cSosial xidm\u0259t haqq\u0131nda\u201d qanunda ilk d\u0259f\u0259 Az\u0259rbaycanda iki m\u0259s\u0259l\u0259ni ehtiva etdik. Birinci, \u00f6z\u0259l sosial xidm\u0259ti qanunla t\u0259sbit etdik. Eyni zamanda QHT-l\u0259rin bu sosial xidm\u0259td\u0259 i\u015ftirak\u0131n\u0131 icaz\u0259 verdik. M\u0259s\u0259l\u0259n, Macar\u0131standa sosial xidm\u0259ti d\u00f6vl\u0259t h\u0259yata ke\u00e7irmir. Tutaq ki, d\u00f6vl\u0259t evd\u0259 \u0259lill\u0259r\u0259 qulluqla ba\u011fl\u0131 v\u0259sait ay\u0131r\u0131r, tender elan edir. 20 QHT g\u0259lir, hans\u0131 tenderi udur, o QHT evd\u0259 \u0259lill\u0259r\u0259 qulluq g\u00f6st\u0259rir. D\u00f6vl\u0259t orqanlar\u0131 is\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 n\u0259zar\u0259t edir. R\u0259qab\u0259t oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259zar\u0259t d\u0259 g\u00fccl\u00fc olur. Bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r yenidir v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 Az\u0259rbaycanda da xidm\u0259tl\u0259rl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful ola bil\u0259c\u0259k QHT-l\u0259rimiz d\u0259 var. Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, \u0259slind\u0259 sosial xidm\u0259t \u0259lil olmayan adamlarla da ba\u011fl\u0131 ola bil\u0259r.<\/p>\n<p>\u201cSosial xidm\u0259t haqq\u0131nda\u201d qanunla biz sosial xidm\u0259tl\u0259rin mas\u015ftab\u0131n\u0131 da geni\u015fl\u0259ndirdik. M\u0259s\u0259l\u0259n, bura sosial-psixoloji yard\u0131m da daxil edildi. \u018flill\u0259rin t\u0259kc\u0259 fiziki yard\u0131ma yox, h\u0259m d\u0259 sosial-psixoloji yard\u0131ma da ehtiyac\u0131 var. \u018flill\u0259rin yarad\u0131c\u0131l\u0131q s\u0259rgisinin, idman yar\u0131\u015flar\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil olunmas\u0131 vacibdir. M\u0259s\u0259l\u0259n, paraolimpiya oyunlar\u0131 n\u0259 q\u0259d\u0259r maraql\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259dir! Bu, \u0259lill\u0259rin c\u0259miyy\u0259t\u0259 inteqrasiyas\u0131na ciddi k\u00f6m\u0259k edir.<\/p>\n<p>\u018fvv\u0259ll\u0259r t\u0259hsil ocaqlar\u0131nda \u0259lill\u0259ri ay\u0131rard\u0131lar, \u0259lill\u0259r ayr\u0131 m\u0259kt\u0259b\u0259 ged\u0259rdil\u0259r. \u0130ndi \u0259lill\u0259rin normal u\u015faqlarla birg\u0259 t\u0259hsil almas\u0131na \u015f\u0259rait yarad\u0131rlar. Bu t\u0259hsil formalar\u0131 da \u0259lill\u0259rin c\u0259miyy\u0259t\u0259 inteqrasiyas\u0131na k\u00f6m\u0259k edir.<\/p>\n<p>Sonda bir daha b\u00fct\u00fcn c\u0259miyy\u0259t\u0259 mesaj g\u00f6nd\u0259r\u0259r\u0259k rica edir\u0259m, fiziki q\u00fcsurlar\u0131 olan insanlara qay\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rin, k\u00f6m\u0259k edin, onlar\u0131 sevin. Unutmay\u0131n ki, he\u00e7 k\u0259s bu b\u0259lalardan xali deyil.<\/p>\n<p><strong>Milli M\u0259clisin Sosial siyas\u0259t Komit\u0259sinin s\u0259dri Hadi R\u0259c\u0259bli. <\/strong><\/p>\n<p>lent.az<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>H\u0259r il dekabr\u0131n 3-\u00fc BMT-y\u0259 \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 Beyn\u0259lxalq \u018flill\u0259r G\u00fcn\u00fc kimi qeyd edilir. Bu bar\u0259d\u0259 q\u0259rar 1992-ci il dekabr\u0131n 3-d\u0259 BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131nda q\u0259bul edilib. M\u0259qs\u0259d \u0259lilliyi olan insanlar\u0131n c\u0259miyy\u0259td\u0259ki m\u00f6vqel\u0259rinin daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f t\u0259dbirl\u0259rin t\u0259\u015fkil edilm\u0259sidir. Az\u0259rbaycanda da 420 min\u0259 yax\u0131n \u0259lil var. \u018fhali nisb\u0259ti il\u0259 g\u00f6t\u00fcrs\u0259k, Az\u0259rbaycanda \u0259lill\u0259r \u0259halinin 4,5 faizini t\u0259\u015fkil [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":{"0":"post-5779","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-zrdab"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.0 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin... - Z\u0259rdab.com<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"az_AZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin... - Z\u0259rdab.com\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"H\u0259r il dekabr\u0131n 3-\u00fc BMT-y\u0259 \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 Beyn\u0259lxalq \u018flill\u0259r G\u00fcn\u00fc kimi qeyd edilir. Bu bar\u0259d\u0259 q\u0259rar 1992-ci il dekabr\u0131n 3-d\u0259 BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131nda q\u0259bul edilib. M\u0259qs\u0259d \u0259lilliyi olan insanlar\u0131n c\u0259miyy\u0259td\u0259ki m\u00f6vqel\u0259rinin daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f t\u0259dbirl\u0259rin t\u0259\u015fkil edilm\u0259sidir. Az\u0259rbaycanda da 420 min\u0259 yax\u0131n \u0259lil var. \u018fhali nisb\u0259ti il\u0259 g\u00f6t\u00fcrs\u0259k, Az\u0259rbaycanda \u0259lill\u0259r \u0259halinin 4,5 faizini t\u0259\u015fkil [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Z\u0259rdab.com\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2012-12-03T09:08:22+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2012-12-03T09:09:55+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/www.zerdab.com\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/elil-350x224.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"16 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136\"},\"headline\":\"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin&#8230;\",\"datePublished\":\"2012-12-03T09:08:22+00:00\",\"dateModified\":\"2012-12-03T09:09:55+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779\"},\"wordCount\":3231,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.zerdab.com\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/elil-350x224.jpg\",\"articleSection\":[\"C\u018fM\u0130YY\u018fT\"],\"inLanguage\":\"az\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779\",\"url\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779\",\"name\":\"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin... - Z\u0259rdab.com\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.zerdab.com\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/elil-350x224.jpg\",\"datePublished\":\"2012-12-03T09:08:22+00:00\",\"dateModified\":\"2012-12-03T09:09:55+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"az\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#primaryimage\",\"url\":\"\",\"contentUrl\":\"\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin&#8230;\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/\",\"name\":\"Z\u0259rdab.com\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d9c52a9a27c32119cb6679a077fa3e2779e5f822c451cbf01098004361d466ec?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d9c52a9a27c32119cb6679a077fa3e2779e5f822c451cbf01098004361d466ec?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"url\":\"https:\/\/www.zerdab.com\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin... - Z\u0259rdab.com","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779","og_locale":"az_AZ","og_type":"article","og_title":"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin... - Z\u0259rdab.com","og_description":"H\u0259r il dekabr\u0131n 3-\u00fc BMT-y\u0259 \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 Beyn\u0259lxalq \u018flill\u0259r G\u00fcn\u00fc kimi qeyd edilir. Bu bar\u0259d\u0259 q\u0259rar 1992-ci il dekabr\u0131n 3-d\u0259 BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131nda q\u0259bul edilib. M\u0259qs\u0259d \u0259lilliyi olan insanlar\u0131n c\u0259miyy\u0259td\u0259ki m\u00f6vqel\u0259rinin daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f t\u0259dbirl\u0259rin t\u0259\u015fkil edilm\u0259sidir. Az\u0259rbaycanda da 420 min\u0259 yax\u0131n \u0259lil var. \u018fhali nisb\u0259ti il\u0259 g\u00f6t\u00fcrs\u0259k, Az\u0259rbaycanda \u0259lill\u0259r \u0259halinin 4,5 faizini t\u0259\u015fkil [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779","og_site_name":"Z\u0259rdab.com","article_published_time":"2012-12-03T09:08:22+00:00","article_modified_time":"2012-12-03T09:09:55+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/www.zerdab.com\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/elil-350x224.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"16 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136"},"headline":"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin&#8230;","datePublished":"2012-12-03T09:08:22+00:00","dateModified":"2012-12-03T09:09:55+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779"},"wordCount":3231,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.zerdab.com\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/elil-350x224.jpg","articleSection":["C\u018fM\u0130YY\u018fT"],"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779","url":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779","name":"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin... - Z\u0259rdab.com","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.zerdab.com\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/elil-350x224.jpg","datePublished":"2012-12-03T09:08:22+00:00","dateModified":"2012-12-03T09:09:55+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#breadcrumb"},"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#primaryimage","url":"","contentUrl":""},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/?p=5779#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.zerdab.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"S\u0259n d\u0259 \u0259lil ola bil\u0259rdin&#8230;"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#website","url":"https:\/\/www.zerdab.com\/","name":"Z\u0259rdab.com","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.zerdab.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"az"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/97079b7570c1e89ec0d9e138c3672136","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/www.zerdab.com\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d9c52a9a27c32119cb6679a077fa3e2779e5f822c451cbf01098004361d466ec?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d9c52a9a27c32119cb6679a077fa3e2779e5f822c451cbf01098004361d466ec?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin"},"url":"https:\/\/www.zerdab.com\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5779","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5779"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5779\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5782,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5779\/revisions\/5782"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5779"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5779"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zerdab.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5779"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}